تحولات بعدی

تحولات بعدی

 14/4/1387 برابر با 4/7/2008: پاسخ جمهوری اسلامی ایران به نامه وزرای امور خارجه شش کشور. وزیر امور خارجه، طی نامه ای خطاب به وزرای امور خارجه شش کشور و سولانا، پاسخ جمهوری اسلامی ایران به نامه وزرای امور خارجه شش کشور و سولانا را ارائه نمود. در این نامه، بر آمادگی ایران جهت انجام مذاکرات بر مبنای اشتراکات دو بسته تاکید شده است. دکتر جلیلی، دبیر شورایعالی امنیت ملی نیز در همین روز با سولانا به صورت تلفنی گفتگو کرد و به تشریح رویکرد جمهوری اسلامی ایران به مذاکرات و همچنین پاسخ آن به نامه شش کشور و سولانا پرداخت. در این تماس تلفنی، طرفین توافق کردند که به مذاکرات خود در اواخر تیرماه ادامه دهند.

29/4/1387 برابر با 19 ژوئيه 2008: مذاكرات دكتر جليلي با سولانا. به دنبال ديپلماسي بسته ها و پاسخ جمهوري اسلامي ايران به نامه وزراي خارجه شش كشور و سولانا، دكتر جليلي و سولانا مذاكرات خود را در ژنو آغاز كردند. در اين مذاكرات نمايندگان شش كشور چين، روسيه، آلمان، انگليس، فرانسه و آمريكا نيز حضور داشتند. از طرف آمريكا ويليام برنز، معاون سياسي وزارت خارجه اين كشور در مذاكرات شركت كرد. در طول مذاكرات هسته اي در 5 سال گذشته، اين اولين بار بود كه آمريكا در مذاكرات هسته اي حضور يافت. اين كشور رسما اعلام كرده بود كه فقط درصورت تعليق فعاليت هاي غني سازي اورانيوم توسط ايران، در مذاكرات حاضر خواهد شد. از اينرو، بسياري از رسانه هاي غربي اين اقدام آمريكا را نشانه عقب نشيني در برابر ايران تفسير كردند. دكتر جليلي، مذاكرات را سازنده و رو به جلو توصيف كرد و گفت: مهم اينست كه مذاكرات سازنده اي داشته باشيم كه در برگيرنده ديدگاهها و نگراني هاي مشترك باشد. مدل ايران مبتني بر 1+6 مي تواند راهگشاي حل مشكلات منطقه اي و جهاني باشد. اين مذاكرات ادامه مي يابد. نگاه ما به ادامه مذاكرات و ساختار و نحوه و شكل آن، نگاه اساسي است كه مي تواند در شكل قوي و محكم ادامه يابد. وي، همچنين اظهار داشت: يك non paper از سوي شش كشور ارائه شده بود، يك non paper هم ما ارائه كرديم كه اين دو نقاط مشتركي دارند كه البته برخي تفاوت ديدگاه ها هم وجود دارد. قرار شد در ادامه گفتگوها درباره نقاط مشترك و متفاوت، بيشتر با هم گفتگو كنيم. ما در مذاكرات با رويكرد مثبت وارد شديم. ما معتقديم براي نگراني هاي مشترك بايد همكاري هاي مشترك براساس تعهدات دسته جمعي داشته باشيم. سولانا نيز اين مذاكرات را سازنده خواند و اظهار داشت: مذاكرات امروز سازنده و عميق بود. ما منتظر هستيم كه تهران به پيشنهادهاي ما درباره برنامه هسته اي خود پاسخ دهد. وي، همچنين گفت: دو طرف توافق كردند كه طي دو هفته آينده گفتگوهايي از طريق تلفن يا ديدار با يكديگر انجام دهند.

15/5/1387 برابر با 5/8/2008: ارسال نامه دبیر شورایعالی امنیت ملی به خاویر سولانا درخصوص پاسخ ایران به پیشنهادات شش کشور. در این نامه که از طریق نمایندگی جمهوری اسلامی ایران در بروکسل تحویل دفتر سولانا گردید، آمده است: ایران امادگی دارد تا پاسخ روشن خود به پیشنهاد ارائه شده را همراه با دریافت پاسخ روشن درباره سوال ها و ابهامات ایران در اولین فرصت ارائه نماید. بدون شک، این شفاف سازی می تواند مسیر مذاکرات را بدون ابهام و با افقی روشن و بدون فوت وقت باز نموده و زمینه را برای پیشرفت در مسیر همکاری ها هموار نماید. درصورتی که این آمادگی در طرف مقابل وجود داشته باشد، می توان مرحله دوم مذاکرات را در اولین فرصت آغاز نمود.

5/7/1387 برابر با 26/9/2008: برگزاری غیرمنتظره نشست وزرای امور خارجه شش کشور درمورد موضوع هسته ای ایران در نیویورک. وزرای امور خارجه شش کشور به صورت غیرمنتظره در نیویورک گردهم آمدند. در این نشست، پیش نویس قطعنامه ای علیه برنامه هسته ای صلح آمیز ایران توزیع گردید. وزارت امور خارجه روسیه با صدور بیانیه ای پس از این نشست اعلام کرد “اعضای 1+5 توافق کردند به طرح روسیه مبنی بر تصویب یک پیش نویس کوتاه و ساده در زمینه تایید همه تصمیماتی که قبلا توسط شورای امنیت و آژانس اتخاذ شده بازگردند و از ایران خواسته شده است که به این تصمیمات عمل کند. ما از درک مشترک درخصوص پذیرش این پیش نویس از سوی شش کشور خرسند هستیم. این تصمیم سازوکار گروه 1+5 و تداوم کار آن را حفظ می کند و همچنین به ادامه بررسی موضوع هسته ای ایران بدون تهدیدات مخرب کمک می کند”. وزیر امور خارجه آلمان نیز پس از این نشست اظهار داشت “پیش نویس تهیه شده درباره فعالیت های هسته ای ایران درحقیقت اقدامی برای نشان دادن اتحاد شش کشور درمقابل ایران است. بیانیه کوتاه است، اما برای ایران حامل پیام مهمی درخصوص اتحاد درون 1+5 است. تحریم جدیدی علیه ایران در این پیش نویس مطرح نشده است، اما حرکتی بود برای این که ایران از اختلاف درونی 1+5 خوشحال نباشد”. دکتر جلیلی، دبیر شورایعالی امنیت ملی نیز اعلام کرد “پیش نویسی که کشورهای موسوم به 1+5 به شورای امنیت ارائه کرده اند بیشتر شبیه به یک بیانیه است. این پیش نویس در شرایطی تدوین شده است که شش کشور گفتگوهای خود را با ایران سازنده و رو به جلو خوانده و اعلام کرده اند که سوال های ایران منطقی است و درباره آن ها بحث خواهند کرد و پاسخ خواهند داد. این کشورها نتوانستند برای سوالات ایران پاسخ مناسبی تهیه کنند و اکنون به سوی تصویب چنین قطعنامه ای پیش می روند. آن چه آن ها امروز به آن نیاز دارند این است که با اقداماتی اعتمادساز اعتماد ملت ایران را جلب کنند، درحالی که این اقدامات بیشتر موجب بی اعتمادی ملت ایران خواهد شد. این روند سازنده نیست و مشکلی را از آن ها حل نخواهد کرد. این اقدام قطعا به مسیری که می توانست به همکاری های سازنده مبتنی بر تعهدات دسته جمعی برای صلح و امنیت جهانی منتهی شود، کمک نخواهد کرد”.

6/7/1387 برابر با 27/9/2008: تصویب قطعنامه 1835 شورای امنیت علیه برنامه هسته ای صلح آمیز جمهوری اسلامی ایران. علی رغم این که متعاقب نامه 15 مردادماه 1387 دبیر شورایعالی امنیت ملی به آقای سولانا درخصوص ضرورت روشن کردن ابهامات رایزنی ها و تماس ها بین طرفین ادامه داشت، شش کشور در اقدامی عجولانه و غیرمنطقی اقدام به صدور قطعنامه ای دیگر علیه فعالیت های هسته ای صلح آمیز ایران نمودند. البته این قطعنامه چند خطی حاوی هیچ تحریم جدیدی نمی باشد و صرفا به این موارد اشاره کرده است: تاکید بر قطعنامه های قبلی شورای امنیت علیه برنامه هسته ای ایران، پایبندی کامل و بدون تاخیر ایران به تعهدات خود و ضرورت اجرای درخواست های شورای امنیت و شورای حکام، تاکید بر یک راه حل مذاکراتی برای موضوع هسته ای ایران. شایان ذکر است که نماینده اندونزی در شورای امنیت در توضیح رای مثبت خود به این قطعنامه اظهار داشت: اندونزی به خاطر این از قطعنامه حمایت کرد که بر رهیافت مذاکراتی تاکید می کند و هیچ گونه تحریم جدید را در برندارد و اگر قطعنامه مزبور حاوی تحریم علیه ایران بود، اندونزی مسلما از آن حمایت نمی کرد.

15/7/1387 برابر با 6/10/2008: ارسال نامه دبیر شورایعالی امنیت ملی به سولانا و وزرای امور خارجه شش کشور. دکتر جليلي، دبیر شورايعالي امنيت ملي با ارسال نامه اي براي خاوير سولانا، نماينده عالي اتحاديه اروپا درسياست خارجي و نماينده شش کشور و همچنین وزرای امور خارجه شش کشور تصريح کرد: در روند مذاکره فشار به جاي استدلال راهگشا نخواهد بود. فقدان تمدن گفتگو، برخي قدرت ها را به تکيه بر اهرم هاي فشار به جاي استدلال و منطق کشانده است. براي جامعه جهاني جالب است که در روند گفتگو، آنگاه که سئوالي منطقي طرح مي شود طرف گفتگو به جاي ارائه پاسخ از ابزار فشار استفاده مي کند. اين رفتار غير منطقي در قضاوت جامعه جهاني، گواه نداشتن پاسخ روشن به پرسش هاي اصولي جمهوري اسلامي ايران است. در این نامه همچنین با اشاره به بسته پیشنهادی جمهوری اسلامی ایران آمده است که پيشنهاد ايران براي خلع سلاح و عدم اشاعه خوشايند قدرت هايي که سال ها در جهت توليد و انباشت سلاح هسته اي عمل کرده اند، نيست.

15/8/1387 برابر با 5/11/2008: ارسال نامه سولانا به دبیر شورایعالی امنیت ملی. خاوير سولانا در نامه‌اي به دکتر جليلي، دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان خواستار ادامه گفت‌وگوها با جمهوري اسلامي ايران شد. وی در اين نامه كه به نمايندگي كشورمان در بروكسل تحويل داده شد، همچنين بر تعهد خود و كشورهاي 1+5 بر ادامه راه‌حل ديپلماتيك تاكيد كرد. سولانا با “قابل درك دانستن” سوالات ايران در مورد پيشنهادهاي 1+5، گفت‌وگوهاي مرداد ماه معاونش با باقري، معاون دبير شوراي عالي امنيت مالي كشورمان را سازنده توصيف كرد و خواستار استمرار اين گفت‌و‌گوها با هدف “روشن شدن نكات اندك باقيمانده” شد. نامه سولانا در پاسخ به نامه دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان است كه 15 مهرماه براي وي ارسال كرد.

16/11/1387 برابر با 4/2/2009: نشست مديران سياسي شش كشور در ويسبادن آلمان. در پايان اين نشست بيانيه اي صادر شد كه طي آن اعضاي شركت كننده از تمايل هيأت حاكمة آمريكا و اوباما براي گفتگوي مستقيم با ايران استقبال كردند. آن ها بر تعهد مشترك خود بر راه حل سياسي موضوع هسته اي ايران بر اساس يك استراتژي دوسويه مبني بر استفاده از ديپلماسي و تهديد به اعمال تحريم هاي بين المللي براي تشويق ايران به كنترل برنامة هسته اي اشاره نموده و ايران را به همكاري كامل با آژانس فراخواندند. اعضاي اين نشست توافق كردند كه آمريكا در مراحل بعدي و به هنگام بازنگري در سياست هاي خود در ارتباط با ايران، با ساير اعضاي 1+5 مشورت نمايد.

19/1/1388 برابر با 8/4/2009: صدور بيانيه مديران سياسي شش كشور در لندن. در پايان اين نشست،‌ بيانيه اي به اين شرح صادر گرديد: اعضاي ديگر گروه به گرمي از مسير جديد سياست آمريكا درمورد ايران و تصميم آنان براي مشاركت كامل در فرايند سه كشور اروپائي+3 (E3+3) و پيوستن به هرگونه جلسات آينده با نمايندگان جمهوري اسلامي ايران استقبال كردند. ما بر اتحاد خود در هدف و عزم دسته جمعي از طريق ديپلماسي مستقيم براي حل و فصل نگراني هاي مشتركمان درمورد برنامه هسته اي ايران در راستاي بسته پيشنهادي براي همكاري با ايران و درچارچوب استراتژي دو مسيره، مجددا تاكيد مي كنيم. ما يك بار ديگر حق ايران براي برنامه هسته اي غيرنظامي را به رسميت مي شناسيم، اما اين مسئوليتي را براي اعاده اعتماد به ماهيت منحصرا صلح آميز فعاليت هاي هسته اي آن در راستاي قطعنامه هاي شوراي امنيت ايجاد مي كند. ما قويا از ايران مي خواهيم از اين فرصت براي تعامل جدي با همه ما (شش كشور) با روح احترام متقابل استفاده نمايد. به اين منظور، ما از دكتر خاوير سولانا، نماينده عالي اتحاديه اروپا براي سياست مشترك خارجي و امنيتي، مي خواهيم تا دعوتنامه اي را براي دولت جمهوري اسلامي ايران جهت ملاقات با نمايندگان سه كشور اروپائي+3 (E3+3) ارسال نمايد تا با هم بتوانيم يك راه حل ديپلماتيك درخصوص اين موضوع حساس پيدا كنيم.

24/1/1388 برابر با 13/4/2009: گفتگوي تلفني دکتر جليلي و سولانا. مسئول سياست خارجى اتحاديه اروپا در تماس تلفنى با دبير شوراى عالى امنيت ملى، توضيحاتى درباره بيانيه اخير كشورهاى 1+5 ارائه كرد. خاوير سولانا به تحولات جديد در عرصه بين‌المللى اشاره كرد و استمرار گفتگوها براى ترسيم دوره جديدى از همكارى‌ها را خواستار شد. دکتر جليلى نيز در اين تماس تلفنى از گفتگوى جمهورى اسلامى ايران و شش كشور براى همكارى‌هاى سازنده استقبال كرد. دبير شوراىعالى امنيت ملى بر ضرورت درك صحيح از واقعيت‌ها و تحولات بين‌المللى تاكيد كرد و گفت: جمهورى اسلامى ايران در پاسخ به بيانيه مزبور بيانيه‌اى رسمى منتشر خواهد كرد.

2/2/1388 برابر با 22/4/2009: صدور بیانیه جمهوری اسلامی ایران در پاسخ به بیانیه لندن.

در پاسخ به بیانیه مورخ 19 فروردین 1388 مدیران سیاسی شش کشور در لندن، بیانیه ای به این شرح از سوی جمهوری اسلامی ایران صادر شد: جمهوری اسلامی ایران همانند گذشته از گفتگوهای سازنده و عادلانه مبتنی بر احترام متقابل در فضای همکاری استقبال می‌کند و بر این باور است که مشکلات موجود در عرصه بین‌الملل باید از راه گفتگو حل شود. جمهوری اسلامی ایران فعالیت‌های هسته‌ای خود را در تعامل فعال با آژانس انرژی اتمی در چارچوب NPT و مقررات آن همانند سایر اعضاء دنبال خواهد کرد. برخی مفاد بیانیه 1+5 در تناقض آشکار با سایر بندها به گونه‌ای تنظیم شده است که از تحولات جدید فاصله دارد و یادآور رویکردی است که سعی داشت در گفتگوی با ملت‌ها به جای احترام متقابل از ادبیات زور و تهدید استفاده کند که ناکارآمدی آن به اثبات رسیده است. ملت ایران تعابیری چون استراتژی دو مسیره را نافی احترام متقابل و گفتگو در فضای عادلانه می‌داند و آن را اهانت و در تعارض با علاقه اظهار شده در بیانیه مزبور تلقی می‌کند. جمهوری اسلامی ایران با این باور که شرایط امروز جهان همگان را به عدالت، صلح و آرامش برای همه فرا می‌خواند، از ایجاد بسترهای مناسب برای گفتگو و همکاری در این زمینه استقبال و با به‌روز کردن بسته پیشنهادی ارائه شده در سال قبل، آمادگی خود را برای گفتگو و تعامل سازنده اعلام می‌نماید.

- 3/2/1388 برابر 23/4/2009: گفتگوی تلفنی سولانا و دکتر جلیلی. سولانا طی تماس تلفنی با دکتر جلیلی، بيانيه ايران به شش کشور را حاوي موارد سازنده و فرصت تازه‌اي براي پيشبرد گفتگوها خواند. دبير شورايعالي امنيت ملي نيز در اين گفتگو اظهار داشت: بيانيه جمهوري اسلامي ايران رويكرد مناسبي براي پيشرفت گفتگوها در فضاي عادلانه و احترام متقابل فراهم مي‌كند.

7/2/1388 برابر با 27/4/2009: صدور بیانیه شورای وزیران امور خارجه اتحادیه اروپا در مورد موضوع هسته ای ایران در لوکزامبورگ. در این بیانیه آمده است: اتحادیه اروپا حمایت کامل و صریح خود را از تلاش ها جهت یافتن راه حل مذاکراتی و بلندمدت برای موضوع هسته ای ایران درچارچوب قطعنامه های 1696، 1737، 1747، 1803 و 1835 شورای امنیت و پشتیبانی خود از روند دوسویه را مجددا مورد تاکید قرار می دهد. اتحادیه اروپا از جهت گیری تازه سیاست آمریکا در قبال ایران به گرمی حمایت می کند. این سیاست، روزنه ای را برای فرصت مذاکره پیرامون تمامی ابعاد برنامه هسته ای ایران و به گونه ای گسترده تر با ایران می گشاید. اتحادیه اروپا تصمیم آمریکا جهت مشارکت کامل در مذاکرات همراه با چین، فرانسه، آلمان، فدراسیون روسیه و انگلستان با حمایت نماینده عالی و پیوستن به جلسات آتی با نمایندگان جمهوری اسلامی ایران را مورد استقبال قرار می دهد. اتحادیه اروپا از تلاش های خاویر سولانا به نمایندگی از اتحادیه اروپا و جامعه بین المللی با هدف تسهیل ازسرگیری روند مذاکرات در راستای بسته پیشنهادی جهت همکاری با ایران استقبال می کند. اتحادیه اروپا از ایران می خواهد تا این فرصت را مغتنم شمرده و در فضایی از اقدام متقابل جهت یافتن راه حل مذاکراتی برای موضوع هسته ای با جامعه بین المللی به طور جدی وارد تعامل شود، راه حلی که منافع ایران از جمله توسعه یک برنامه غیرنظامی تولید برق هسته ای و همچنین نگرانی های جامعه بین المللی را مورد توجه قرار خواهد دهد. پیشرفت روابط با ایران نیز به آن بستگی خواهد داشت. برنامه هسته ای ایران همچنان مورد نگرانی فراوان جامعه بین المللی می باشد، زیرا اگر ایران توانمندی نظامی هسته ای را به دست آورد تهدیدی غیرقابل قبول علیه امنیت منطقه ای و بین المللی را موجب خواهد شد. ایران باید اعتماد را به ماهیت منحصرا صلح آمیز فعالیت های هسته ای خود بازگرداند. اتحادیه اروپا، ایران را تشویق می کند تا به تعهدات بین المللی خود پایبند باشد.

11/6/1388 برابر با 2/9/2009: نشست مديران سياسي شش كشور در آلمان. در اين نشست كه بدون صدور هيچ بيانيه اي پايان پذيرفت، نماينده آلمان براساس مصاحبه اي نتايج آن را به اين شرح اعلام نمود: مدنظر قراردادن بيانيه دكتر جليلي مبني بر پيشنهاد گفتگوها، درخواست از ايران براي پذيرش پيشنهاد شش كشور جهت گفتگوهاي مستقيم هسته اي براساس احترام متقابل، تاييد استراتژي دومسيره مبتني بر اقدامات تشويقي و تنبيهي، برگزاري نشست مجدد شش كشور در حاشيه اجلاس مجمع عمومي سازمان ملل.

دیدگاه‌ها بسته هستند.